Στεμνίτσα

Η Στεμνίτσα, γνωστή τοπικά και ως Υψούς, στέκει στα περίπου 1.080 μέτρα ανάμεσα σε έλατα και καρυδιές, και έχτισε τη φήμη της στη μεταλλοτεχνία: γενιές αργυροχόων και καμπανοποιών δούλεψαν εδώ, και το χωριό φιλοξενεί ακόμη σχολή αργυροχρυσοχοΐας που εκπαιδεύει κοσμηματοποιούς από όλη την Ελλάδα. Τα πέτρινα σπίτια έχουν κεραμοσκεπές και ξύλινα μπαλκόνια, τα σοκάκια είναι απότομα, και βυζαντινές εκκλησίες με σκαλιστά τέμπλα είναι διάσπαρτες μέσα στον οικισμό, αρκετές με τοιχογραφίες. Ένα μικρό λαογραφικό μουσείο αναπαριστά εργαστήρια των παλιών τεχνών, και ένα ρολόι στον λόφο από πάνω δίνει θέα πάνω από τις στέγες ως το φαράγγι. Το χωριό είναι στάδιο του Μονοπατιού Μαινάλου και βάση για κατάβαση στον Λούσιο, όπου τα μοναστήρια κρέμονται στους γκρεμούς.

Ιστορία

Η Στεμνίτσα έχει ταυτιστεί με την αρχαία αρκαδική πόλη Υψούς, που λέγεται ότι την ίδρυσε ένας γιος του Λυκάονα και ήταν ήδη ερειπωμένη όταν ήρθε ο Παυσανίας τον 2ο αιώνα μ.Χ.· το σημερινό της όνομα είναι σλαβικό και σημαίνει «δασότοπος», από τους Σλάβους που εγκαταστάθηκαν στην Πελοπόννησο τον 7ο και τον 8ο αιώνα. Αρκετά απόμερη για να είναι ασφαλές καταφύγιο επί Οθωμανών, έγινε κέντρο ελληνικού πολιτισμού και θρησκείας, πολλές παλιές εκκλησίες σώζονται, και το χωριό ήταν γνωστό για τους χρυσοχόους και αργυροχόους του· από τα τέλη Μαΐου ως τα μέσα Ιουνίου 1821 η μονή της Ζωοδόχου Πηγής εδώ ήταν η πρώτη έδρα της Πελοποννησιακής Γερουσίας, της προσωρινής κυβέρνησης της απελευθερωμένης Πελοποννήσου.

Πηγή: αγγλική Βικιπαίδεια, «Stemnitsa»

Τι θα βρεις εκεί

Η σχολή αργυροχοΐας - ένα ζωντανό ίδρυμα που συνεχίζει την τέχνη του χωριού.
Τα πέτρινα σοκάκια - κεραμοσκεπές, μπαλκόνια και απότομα καλντερίμια.
Οι εκκλησίες - μικρά βυζαντινά ξωκλήσια με ζωγραφισμένα εσωτερικά.
Η θέα από το ρολόι - το χωριό και το φαράγγι από ψηλά.

Πότε να πας

Αργά την άνοιξη και το φθινόπωρο είναι τα καλύτερα για περπάτημα· τα χειμωνιάτικα σαββατοκύριακα γεμίζουν με επισκέπτες για το χιόνι και τις ταβέρνες. Το καλοκαίρι είναι δροσερό σε αυτό το ύψος σε σύγκριση με την ακτή.

Πριν πας

Το χωριό είναι πολύ ήσυχο εκτός σαββατοκύριακων, με μια χούφτα μέρη για φαγητό, και κάποια κλείνουν εκτός σεζόν. Οι δρόμοι είναι απότομοι και ακατάλληλοι για όποιον έχει δυσκολία στην κίνηση. Οι ώρες του μουσείου είναι σύντομες.