Chełmskie podziemia kredowe

Chełm stoi na kredowym wzgórzu i od średniowiecza jego mieszkańcy wybierali kredę spod własnych domów, drążąc chodniki na kilku poziomach po materiał budowlany i na wapno - do osiemnastego wieku wyrobiska ciągnęły się pod większością starego miasta, a po zapadliskach pod rosnącym ruchem ulicznym lat sześćdziesiątych i siedemdziesiątych chodniki zbadano i zabezpieczono. System liczy według większości szacunków około piętnastu kilometrów, z czego blisko dwa kilometry udostępniono jako trasę z przewodnikiem, oświetloną elektrycznie, biegnącą przez białe korytarze kute ręcznie, ze śladami kilofa w ścianach i komorami, w których pracowali górnicy. To jedyna kopalnia kredy tego rodzaju dostępna dla zwiedzających w Europie. Zwiedzanie obejmuje spotkanie z Duchem Bieluchem, tradycyjnym duchem kopalni, odgrywanym dla gości, co bywa urocze albo nie, zależnie od usposobienia. Na dole przez cały rok jest około dziewięciu stopni.

Historia

Od średniowiecza mieszkańcy Chełma wydobywali kredę prosto ze swoich piwnic i sprzedawali ją, a z czasem wyrobiska połączyły się w sieć korytarzy i dużych „sal”. Wydobycie wstrzymano w XIX wieku, bo podziemia zaczęły zagrażać miastu; odnaleziono je ponownie w latach dwudziestych i trzydziestych przy budowie wodociągu, zapadnięcie się ziemi pod ciężarówką w latach 70. doprowadziło do ich odkopania i zabezpieczenia, a trasa turystyczna uzyskała ostateczny kształt w 1985 roku.

Źródło: angielska Wikipedia, „Chełm Chalk Tunnels”

Najciekawsze

• Ręcznie kute chodniki w kredzie - białe korytarze ze śladami kilofa, na kilku poziomach.
• Trasa z przewodnikiem - blisko dwa kilometry, przechodzone w około pięćdziesiąt minut.
• Jedyna w Europie - kopalnia kredy tego rodzaju dostępna dla zwiedzających.
• Duch Bieluch - duch kopalni, spotykany w roli na trasie.

Kiedy jechać

Cały rok. Pół dnia.

Warto wiedzieć

Wyłącznie zwiedzanie z przewodnikiem, o stałych godzinach, a w weekendy miejsca się kończą. Pod ziemią około dziewięciu stopni - weź dodatkową warstwę. Korytarze są miejscami wąskie i niskie. Oprowadzanie odbywa się po polsku, chyba że umówisz się inaczej.

W okolicy

Chełmska bazylika na wzgórzu stoi powyżej; Lublin leży na zachód.