Kalwaria Zebrzydowska
Zbocze rozplanowane w latach tysiąc sześćsetnych jako model Jerozolimy, z czterdziestoma kaplicami wzdłuż leśnych dróżek.
UNESCO - Światowe dziedzictwo
W 1600 roku Mikołaj Zebrzydowski, wojewoda krakowski, zauważył, że wzgórza jego majątku przypominają opisy okolic Jerozolimy, i kazał urządzić tu kalwarię odpowiednio: klasztor bernardynów na jednym wzgórzu, a na zalesionych stokach wokół niego zespół kaplic znaczących stacje Męki Pańskiej, a później życia Matki Bożej, rozstawionych w odległościach mających odpowiadać pierwowzorom w Ziemi Świętej. Jest ich dziś około czterdziestu, zbudowanych między siedemnastym a dziewiętnastym wiekiem w różnych stylach, a kilka zaprojektował flamandzki architekt będący zarazem złotnikiem. Sprawia, że to działa, potraktowanie krajobrazu jako części architektury i to, że od tamtej pory go nie zabudowano. Dokładnie za to jest na liście UNESCO. Misterium Męki Pańskiej w Wielkim Tygodniu i Wniebowzięcie w sierpniu ściągają bardzo duże tłumy, które przechodzą dróżkami; przez resztę roku są to ciche leśne ścieżki z kaplicami.
Tło
Mikołaj Zebrzydowski zlecił budowę kalwarii 1 grudnia 1602 roku, gdy z zamku w Lanckoronie spojrzał na okoliczne wzgórza, a miasto Zebrzydów założono w 1617 roku, by pomieścić rosnącą liczbę pielgrzymów; Jan Zebrzydowski powiększył je w 1640 roku jako Nowy Zebrzydów. Po wielkim pożarze w 1715 roku miasto odbudował Józef Czartoryski, a pałac Czartoryskich z lat 1729-1731 przebudowano w latach 80. XX wieku na seminarium. Obecna nazwa przyjęła się około 1890 roku, a budowę kościoła św. Józefa rozpoczęto w 1905 roku. Miasto, liczące 4429 mieszkańców w 2007 roku, żyje z meblarstwa, rzemiosła drzewnego i szewstwa oraz z pielgrzymów, a papież Jan Paweł II, który bywał tu kilkakrotnie, powtórzył w klasztorze swoje zawołanie Totus tuus.
Źródło: angielska Wikipedia, „Kalwaria Zebrzydowska”
Co tam jest
- Około czterdziestu kaplic - rozrzuconych po zalesionych wzgórzach jako stacje Męki Pańskiej.
- Zaprojektowany krajobraz - odległości rozplanowane tak, by odpowiadały topografii Jerozolimy.
- Klasztor bernardynów - bazylika w centrum dróżek.
- Ścieżki do przejścia - dróżki pokonuje się pieszo, na kilku kilometrach.
Kiedy jechać
Kwiecień-październik; Wielki Tydzień i połowa sierpnia na procesje. Dzień.
Zanim pojedziesz
Przejście całych dróżek to kilka kilometrów po wzgórzach. Poszczególne kaplice są poza dniami odpustowymi często zamknięte. Wielki Tydzień i 15 sierpnia przynoszą ogromne tłumy i zamknięte drogi. To przede wszystkim miejsce kultu.
W okolicy
Wadowice leżą dziewięć kilometrów dalej; Lanckorona na sąsiednim wzgórzu.
Godziny otwarcia, ceny biletów i sezonowe zamknięcia się zmieniają - sprawdź u źródła przed wyjazdem: strona oficjalna.
