راهآهن سراسری ایران
راهآهنی ۱٬۴۰۰ کیلومتری، ساخته دهه ۱۳۱۰ از دو رشتهکوه - با تونلهای مارپیچ و پلهای بلند.
UNESCO - میراث جهانی
راهآهن سراسری ایران میان ۱۳۰۶ تا ۱۳۱۷ ساخته شد تا خزر در شمال را به خلیج فارس در جنوب بدوزد: حدود ۱٬۴۰۰ کیلومتر، گذرنده از دو رشتهکوه بزرگ - و هزینهاش نه از وام بیگانه که از درون، با مالیات قند و چای، برآمد؛ تصمیمی آگاهانه. مهندسی همان است که ثبت میراث جهانی ۱۴۰۰ را آورد: حدود ۴٬۱۰۰ پل و نزدیک ۲۳۰ تونل - از جمله تونلهای مارپیچی که شیب را با چرخیدن در دل کوه بالا میروند - و پل ورسک، کمانی بلند بر تنگهای در پاره شمالی. قطارهای مسافری هنوز میروند، و پاره شمالی میان تهران و ساری از دل البرز و سرازیری جنوبی از لرستان، بخشهای تماشاییاند.
تاریخچه
ساخت راهآهن در ۱۹۲۷ در زمان رضاشاه آغاز شد و در ۱۹۳۸ به پایان رسید، یکسره با سرمایهی ایرانی، تا بندر شاهپور، امروز بندر امام خمینی بر خلیج فارس، را از راه اهواز، قم و تهران به بندر شاه، امروز بندر ترکمن بر دریای خزر، پیوند دهد. در ۱۹۶۱ از بندر شاه تا پایانهای تازه در گرگان امتداد یافت، و از ۱۹۶۳ خطهای تازه تهران را به مشهد، تبریز و اصفهان پیوند دادند. مسیر اصلی ۱۹۳۸ از بندر شاهپور تا بندر شاه در ژوئیهی ۲۰۲۱ میراث جهانی شد.
منبع: ویکیپدیای انگلیسی، «Trans-Iranian Railway»
آنجا چه هست
- تونلهای مارپیچ - خط، چرخان در دل کوه برای گرفتن ارتفاع.
- پل ورسک - کمانی بلند بر تنگهای در مسیر شمالی.
- ۲۳۰ تونل و ۴٬۱۰۰ پل - مقیاس مهندسی دهه ۱۳۱۰.
- دو گذر کوهستانی - البرز در شمال و زاگرس در جنوب.
کی بروید
فروردین تا خرداد و مهر تا آبان برای بهترین هوا بر هر دو پاره کوهستانی. یک روز برای تکهای دیدنی، سه روز برای تمام خط. از پیش بگیرید؛ قطارهای مسافری کمشمار و پرطرفدارند.
پیش از رفتن
راهآهنی در کار است، نه گردانهای میراثی، و واگنها معمولیاند. رفتوآمدها کمشمارند و جدولها عوض میشوند. بهترین چشماندازها در برخی قطارها ساعتهای بدقلق میگذرند. عکاسی از قطار نزدیک برخی تاسیسات محدود است.
در همان حوالی
پاره شمالی تا ساری میرود؛ جنوبی از لرستان به خوزستان سرازیر میشود.
ساعت کار، قیمت بلیت و تعطیلیهای فصلی تغییر میکند - پیش از رفتن منبع رسمی را ببینید: سایت رسمی.