غار علی‌صدر
غاری آبی نزدیک همدان که کیلومترها از دالان‌های آب‌گرفته‌اش را با قایق پدالی می‌پیمایند.
علی‌صدر غاری آهکی در شمال همدان است که دالان‌هایش زیر آب‌اند، و بازدید با قایق‌های پدالی انجام می‌شود که راهنما زنجیروار می‌کشدشان - چند کیلومتر آبراه از میان تالارهایی با استالاکتیت‌ها، ستون‌ها و سنگ‌آفریده‌هایی که در آب زلال و آرام بازتاب می‌یابند؛ ژرفای آب جاهایی از ده متر می‌گذرد. سامانه بزرگ است - دالان‌های نقشه‌شده کیلومترها می‌روند - و تنها بخشی گشوده است. دمای آب خنک و ثابت می‌ماند. غار از دیرباز شناخته و به‌کاررفته بوده - سنگ‌نوشته‌ها و یافته‌ها نشان از کاربرد در دوره هخامنشی دارند - و از دهه ۱۳۵۰ برای بازدید آماده شد. از پربازدیدترین جاذبه‌های طبیعی ایران است و می‌تواند به‌شدت شلوغ باشد.
پیشینه
این غار در روستای علی‌صدر در شهرستان کبودرآهنگ، حدود ۱۰۰ کیلومتری شمال همدان، قرار دارد و نام نخستینش، علی سرد، به معنای سرد است. یک گروه آلمانی و بریتانیایی در تابستان ۲۰۰۱ آن را نقشه‌برداری کرد و طولش را ۱۱٫۴۴ کیلومتر یافت، و این غار از بزرگ‌ترین مجموعه‌های آبی زیرزمینی جهان است. آب آن به سبب آهک بسیار سخت و نوشیدنی نیست، عمقش میان ۰٫۵ تا ۱۴ متر است و در همه سال ۱۲ درجه می‌ماند، و تنها جاندار آن سخت‌پوست کوچکی به نام نیفارگوس است. یافته‌هایی از آثار هنری، کوزه‌ها و سبوها به ۱۲۰۰۰ سال پیش می‌رسد و نقش جانوران و شکار در بخش خروجی نشان می‌دهد که انسان میان‌سنگی در آن می‌زیسته است؛ کتیبه‌ای در ورودی نشان می‌دهد که غار در روزگار داریوش یکم شناخته بوده، اما فراموش شد تا آنکه کوهنوردان ایرانی در ۱۹۶۳ دوباره آن را یافتند.
منبع: ویکی‌پدیای انگلیسی، «Ali-Sadr Cave»
آنجا چه هست
- قایق پدالی در دالان‌های آبی - تنها راه گذر از غار.
- استالاکتیت‌ها در آینه آب - سنگ‌آفریده‌ها دوتاشده در سطح آرام.
- آبراه‌های ژرف و زلال - آبی که جاهایی از ده متر می‌گذرد.
- تالارهای بزرگ - سالن‌های گشاده در مسیر قایق.
کی بروید
فروردین تا مهر - هرچند دمای خود غار در تمام سال ثابت است. نصف روز با راه همدان. تعطیلات و آخر هفته‌ها صف‌ها بسیار طولانی‌اند؛ صبح روزهای وسط هفته بسیار بهتر است.
پیش از رفتن
صف در روزهای شلوغ به ساعت‌ها می‌کشد و قطار قایق‌ها تند می‌رود - فرصت تماشای آسوده اندک است. نورپردازی رنگی و پر زرق‌وبرق است. درون غار سرد است و ژاکت لازم. ساخت‌وساز دور دهانه بی‌ریخت و بازاری است.
در همان حوالی
همدان در جنوب است؛ غار کتله‌خور در شمال، در استان زنجان.
ساعت کار، قیمت بلیت و تعطیلی‌های فصلی تغییر می‌کند - پیش از رفتن منبع رسمی را ببینید: سایت رسمی.